✦ دیوان حافظ شیرازی ✦
غزل 443 حافظ؛ چو سرو اگر بخرامی دمی به گلزاری
متن کامل شعر، پخش صوت، معنی غزل و تعبیر آن
موضوع اصلی: شیفتگی به زیبایی محبوب، بی‌اعتنایی او، و ضرورت پرهیز از تیره‌رأیی و انتظار فرساینده
مطالعه آرام غزل حافظ
بیتها را در صفحهای خلوت، با اندازه دلخواه و حالت شب بخوانید.
متن غزل شماره 443 حافظ
پخش صوت غزل
برای شنیدن شعر، پخش را انتخاب کنید
چو سرو اگر بخرامی دمی به گلزاری
خورد ز غیرت روی تو هر گلی خاری
ز کفر زلف تو هر حلقه ای و آشوبی
ز سحر چشم تو هر گوشه ای و بیماری
مرو چو بخت من ای چشم مست یار به خواب
که در پی است ز هر سویت آه بیداری
نثار خاک رهت نقد جان من هر چند
که نیست نقد روان را بر تو مقداری
دلا همیشه مزن لاف زلف دلبندان
چو تیره رای شوی کی گشایدت کاری
سرم برفت و زمانی به سر نرفت این کار
دلم گرفت و نبودت غم گرفتاری
چو نقطه گفتمش اندر میان دایره آی
به خنده گفت که ای حافظ این چه پرگاری
خلاصه تعبیر این غزل
غزل 443 درباره شیفتگی به زیبایی محبوب، بی‌اعتنایی او، و ضرورت پرهیز از تیره‌رأیی و انتظار فرساینده است. برای نیت تو، پیام اصلی این است: پیش از ادامه انتظار، با ذهنی روشن مشخص کن طرف مقابل چه تعهد یا توجه واقعی نشان داده است.
در بیت 1، «چو سرو اگر بخرامی دمی به گلزاری / خورد ز غیرت روی تو هر گلی خاری» آمده است. خرامیدن سرووار محبوب در گلزار، گل‌ها را از رشک به خار گرفتار می‌کند؛ مقایسه دائمی با دیگران آرامش را می‌گیرد. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 2، «ز کفر زلف تو، هر حلقه‌ای و آشوبی / ز سحر چشم تو، هر گوشه‌ای و بیماری» آمده است. زلف آشوب‌انگیز و چشم افسونگر، تصویری از جاذبه‌ای است که عقل را پریشان می‌کند؛ کشش را با شناخت اشتباه نگیر. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 3، «مرو چو بخت من ای چشم مست یار به خواب / که در پی است ز هر سویت آه بیداری» آمده است. شاعر از چشم یار می‌خواهد مانند بخت او به خواب نرود؛ خواسته اصلی دیده‌شدن و پایان بی‌اعتنایی است. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 4، «نثار خاک رهت نقد جان من هر چند / که نیست نقد روان را بر تو مقداری» آمده است. جان شاعر پیشکش راه محبوب می‌شود اما در چشم یار قدر ندارد؛ فداکاری بدون قدردانی می‌تواند فرسوده‌کننده باشد. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 5، «دلا! همیشه مزن لاف زلف دلبندان / چو تیره‌رأی شوی کی گشایدت کاری؟» آمده است. حافظ به دل هشدار می‌دهد که لاف دلبری با تیره‌رأیی گرهی نمی‌گشاید؛ روشن‌اندیشی مقدم بر ادعای عشق است. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 6، «سرم برفت و زمانی به سر نرفت این کار / دلم گرفت و نبودت غم گرفتاری» آمده است. عمر می‌گذرد و کار به انجام نمی‌رسد؛ شکایت از بی‌خبری یار، خستگی از انتظار بی‌پایان را نشان می‌دهد. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 7، «چو نقطه گفتمش «اندر میان دایره آی» / به خنده گفت که «ای حافظ! این چه پرگاری»» آمده است. پاسخ خندان یار به تصویر نقطه و دایره، فاصله خواسته عاشق و نگاه آزاد محبوب را آشکار می‌کند؛ تحمیل چارچوب نتیجه نمی‌دهد. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
تعبیر فال حافظ غزل 443
غزل ۴۴۳ در مجموع فال عشق و جاذبه شدید است، اما برخلاف ظاهر پرشور آغازین، در نیمه دوم هشدارهای مهمی درباره طولانی شدن انتظار و تیره شدن رأی دارد.
محبوب در شعر بسیار زیبا و اثرگذار است و حضور او می‌تواند همه محیط را تحت تأثیر قرار دهد.
اما عاشق نیز بسیار گرفتار شده و بیداری، آه و فداکاری او در برابر کم‌توجهی محبوب قرار گرفته است.
بیت «چو تیره‌رأی شوی کی گشایدت کاری؟» کلید عملی غزل است: برای گشایش، باید از وسواس و آشفتگی ذهنی فاصله گرفت.
بیت «سرم برفت و زمانی به سر نرفت این کار» نیز نشان می‌دهد بعضی موضوعات اگر بیش از حد ادامه پیدا کنند، نیازمند تعیین تکلیف‌اند.
پایان شعر هنوز فاصله دیدگاه میان عاشق و محبوب را نشان می‌دهد.
نتیجه کلی فال متوسط رو به مثبت است، اما نه برای انتظار بی‌پایان؛ بلکه برای روشن کردن خواسته، بازگرداندن تعادل و تصمیم آگاهانه.
معنی و مفهوم غزل
غزل ۴۴۳ حافظ هفت بیت دارد و از نظر ساختاری از وصف پرشور محبوب آغاز می‌شود، سپس به وضعیت عاشق و هشدار درباره تیرگی رأی می‌رسد و با تصویری هندسی و طنزآمیز پایان می‌یابد. این غزل نمونه خوبی از حرکت حافظ از شور عاشقانه به خودآگاهی و انتقاد از وضعیت فرساینده عشق است.
بیت نخست: «چو سرو اگر بخرامی دمی به گلزاری / خورد ز غیرت روی تو هر گلی خاری».
حافظ محبوب را با سرو مقایسه می‌کند، ولی در واقع از سرو نیز فراتر می‌برد.
اگر محبوب وارد گلزار شود، گل‌ها نه فقط شرمنده، بلکه از رشک خودشان خار می‌خورند.
«خار خوردن» در اینجا هم معنای تصویری دارد و هم نوعی اغراق شاعرانه در حسادت گل‌هاست.
گلزار، که باید محل زیبایی باشد، با حضور محبوب ارزش خود را از دست می‌دهد.
بیت دوم: «ز کفر زلف تو، هر حلقه‌ای و آشوبی / ز سحر چشم تو، هر گوشه‌ای و بیماری».
این بیت بر دو تصویر موازی ساخته شده است.
زلف محبوب حلقه‌حلقه است و هر حلقه فتنه‌ای می‌سازد.
چشم محبوب ساحر است و هر گوشه آن بیماری عشق ایجاد می‌کند.
«کفر» و «سحر» هر دو در زبان رسمی منفی‌اند، اما در زبان عاشقانه حافظ ابزار ستایش زیبایی‌اند.
زلف و چشم هر دو نظم عقل را برهم می‌زنند.
بیت سوم: «مرو چو بخت من ای چشم مست یار به خواب / که در پی است ز هر سویت آه بیداری».
حافظ بخت خود را خوابیده می‌داند.
این تعبیر رایج برای بداقبالی است.
سپس چشم محبوب را نیز «مست» می‌خواند و از او می‌خواهد خوابش نبرد.
در برابر خواب چشم محبوب، «آه بیداری» عاشق قرار دارد.
تقابل خواب و بیداری، بی‌خبری محبوب و آگاهی رنج‌آلود عاشق را برجسته می‌کند.
بیت چهارم: «نثار خاک رهت نقد جان من هر چند / که نیست نقد روان را بر تو مقداری».
«نقد جان» تعبیر بسیار حافظانه‌ای است.
جان سرمایه حاضر و واقعی عاشق است.
حافظ آن را نثار خاک راه محبوب می‌کند.
اما حتی این سرمایه نیز در برابر محبوب «مقداری» ندارد.
در این بیت زبان اقتصادی وارد عشق می‌شود: نقد، مقدار و نثار.
هدف آن نشان دادن بی‌حد بودن ارزش محبوب در نظام ارزش‌گذاری عاشق است.
بیت پنجم: «دلا! همیشه مزن لاف زلف دلبندان / چو تیره‌رأی شوی کی گشایدت کاری؟».
در اینجا خطاب از محبوب به دل تغییر می‌کند.
حافظ خودش را نصیحت می‌کند.
«لاف زدن» یعنی بسیار سخن گفتن و فخر یا ادعا کردن.
دل نباید همیشه گرفتار وصف زلف دلبندان باشد.
«تیره‌رأی» شدن می‌تواند اشاره به تیرگی اندیشه و ناتوانی در تشخیص راه درست داشته باشد.
«گشادن کار» نیز یکی از تعبیرهای مهم فال است: گشایش نیازمند رأی روشن است.
این بیت لحظه خودآگاهی شعر است.
بیت ششم: «سرم برفت و زمانی به سر نرفت این کار / دلم گرفت و نبودت غم گرفتاری».
حافظ با بازی لفظی «سرم برفت» و «به سر نرفت» بیت را ساخته است.
سر رفتن می‌تواند کنایه از جان رفتن یا نهایت خستگی باشد، در حالی که «کار به سر رفتن» یعنی تمام شدن.
پس جان عاشق رو به پایان است ولی ماجرا هنوز پایان نیافته.
مصراع دوم عدم تقارن را آشکار می‌کند: دل عاشق گرفته ولی محبوب غم گرفتاری او را ندارد.
این بیت اوج شکایت غزل است.
بیت هفتم: «چو نقطه گفتمش اندر میان دایره آی / به خنده گفت که ای حافظ این چه پرگاری».
واژه‌های «نقطه»، «دایره» و «پرگار» یک مجموعه هندسی می‌سازند.
نقطه می‌تواند مرکز دایره باشد و پرگار حول یک مرکز می‌گردد.
حافظ از محبوب می‌خواهد به میان دایره بیاید، شاید به معنای ورود به مرکز دایره عشق و پیوند.
اما محبوب با خنده به این پیشنهاد پاسخ می‌دهد.
«این چه پرگاری» هم شوخی با ابزار هندسی است و هم می‌تواند معنای «این چه طرح و تدبیری است؟» بدهد.
پایان غزل نشان می‌دهد عاشق هنوز طرحی برای نزدیک کردن محبوب دارد، ولی محبوب آن طرح را جدی نمی‌گیرد یا با بازیگوشی پاسخ می‌دهد.
از نظر ساختار، شعر از «خرامیدن محبوب در گلزار» آغاز می‌شود و با «دعوت محبوب به مرکز دایره» پایان می‌یابد.
در آغاز محبوب آزادانه می‌خرامد؛ در پایان عاشق می‌خواهد او را در مرکز تثبیت کند، ولی محبوب همچنان از تثبیت شدن می‌گریزد.
همین تقابل برای فهم غزل مهم است.
محبوب جاذبه بسیار زیادی دارد، اما الزماً به اندازه عاشق در پی ثبات و قرار نیست.
غزل همچنین از دو نوع گرفتاری سخن می‌گوید: گرفتاری حاصل زلف و چشم، و گرفتاری حاصل تیره شدن رأی.
حافظ اولی را عاشقانه می‌ستاید، اما دومی را خطرناک می‌داند.
پس شعر در نهایت می‌گوید عاشق بودن یک چیز است و از دست دادن قدرت تشخیص چیز دیگری.
پیام حافظ به زبان ساده
«شیفتگی به زیبایی محبوب، بی‌اعتنایی او، و ضرورت پرهیز از تیره‌رأیی و انتظار فرساینده؛ راه درست از تشخیص آرزو و واقعیت می‌گذرد.»
شیفتگی به زیبایی محبوب، بی‌اعتنایی او، و ضرورت پرهیز از تیره‌رأیی و انتظار فرساینده. پیش از ادامه انتظار، با ذهنی روشن مشخص کن طرف مقابل چه تعهد یا توجه واقعی نشان داده است. از لاف عشق، فداکاری بی‌حد و تلاش برای کنترل انتخاب دیگری بپرهیز؛ تصمیم را از سر دلخوری نگیر
بیت برجسته غزل
چو سرو اگر بخرامی دمی به گلزاری
خورد ز غیرت روی تو هر گلی خاری
در بیت 1، «چو سرو اگر بخرامی دمی به گلزاری / خورد ز غیرت روی تو هر گلی خاری» آمده است. خرامیدن سرووار محبوب در گلزار، گل‌ها را از رشک به خار گرفتار می‌کند؛ مقایسه دائمی با دیگران آرامش را می‌گیرد. این بیت مسیر عاطفی و معنایی غزل را معرفی می‌کند.
تعبیر این غزل برای نیت‌های مختلف
موضوع مورد نظرتان را انتخاب کنید تا برداشت مرتبط با آن را بخوانید.
تعبیر عاشقانه
در نیت عاشقانه، غزل ۴۴۳ نشان‌دهنده کشش و دلبستگی بسیار قوی است.
محبوب چنان زیبا و اثرگذار دیده می‌شود که گل‌ها به او رشک می‌برند و زلف و چشم او همه‌جا آشوب ایجاد می‌کنند.
اما از نیمه غزل، مشکل اصلی آشکار می‌شود: عاشق بسیار درگیر است و محبوب همان اندازه غم او را ندارد.
اگر تو نیز مدت زیادی برای رابطه تلاش کرده‌ای، لازم است ببینی میزان علاقه و پیگیری طرف مقابل چقدر است.
بیت پایانی نیز می‌تواند نشان دهد تو رابطه را جدی‌تر و مرکزی‌تر می‌بینی، ولی طرف مقابل شاید هنوز به همان اندازه متعهد یا متمرکز نیست.
فال عاشقانه عشق زیادی دارد، اما برای وصال سالم نیازمند هم‌جهتی و رفتار متقابل است.
اگر این هماهنگی ایجاد شود، گشایش ممکن است؛ اگر نه، انتظار طولانی فقط خستگی بیشتری می‌آورد.
تعبیر گشایش
در بیت 1، «چو سرو اگر بخرامی دمی به گلزاری / خورد ز غیرت روی تو هر گلی خاری» آمده است. خرامیدن سرووار محبوب در گلزار، گل‌ها را از رشک به خار گرفتار می‌کند؛ مقایسه دائمی با دیگران آرامش را می‌گیرد. گشایش در اینجا بیش از هر چیز به روشن شدن راه و تغییر نگاه اشاره دارد.
تعبیر کار و آینده شغلی
در نیت کاری، غزل ۴۴۳ می‌تواند نشان دهد فرصت یا پروژه‌ای بسیار جذاب وجود دارد، اما پیچیدگی و تأخیر نیز در آن کم نیست.
اگر مدتی است پرونده یا کاری «به سر نمی‌رود»، زمان بررسی مجدد فرآیند فرا رسیده است.
بیت «چو تیره‌رأی شوی کی گشایدت کاری؟» توصیه می‌کند تصمیم را با ذهن خسته و عصبانی نگیری.
یک بار از مسئله فاصله بگیر، داده‌ها را مرتب کن و سپس مسیر جدید تعیین کن.
بیت پایانی نیز می‌تواند نماد اختلاف در تعریف هدف یا چارچوب همکاری باشد.
اگر تو یک ساختار مشخص می‌خواهی و شریک یا مدیر نگاه دیگری دارد، بهتر است انتظارات روشن شوند.
فال کاری متوسط رو به مثبت است، اما گشایش نیازمند بازطراحی و وضوح است.
تعبیر دوراهی و تصمیم
در بیت 3، «مرو چو بخت من ای چشم مست یار به خواب / که در پی است ز هر سویت آه بیداری» آمده است. شاعر از چشم یار می‌خواهد مانند بخت او به خواب نرود؛ خواسته اصلی دیده‌شدن و پایان بی‌اعتنایی است. گزینه‌ها را بر اساس پیامدهای قابل سنجش مقایسه کن.
قدم بعدی پس از خواندن فال
پیش از ادامه انتظار، با ذهنی روشن مشخص کن طرف مقابل چه تعهد یا توجه واقعی نشان داده است
پرسش‌های رایج درباره این غزل
مهم‌ترین پیام غزل ۴۴۳ برای نیت من چیست؟
مهم‌ترین پیام این است که جذابیت و علاقه بسیار زیادند، اما گشایش زمانی رخ می‌دهد که ذهنت روشن بماند و وضعیت را همان‌طور که هست ببینی. اگر مدت زیادی منتظر بوده‌ای و موضوع هنوز «به سر نرفته»، وقت آن است که تعیین تکلیف، گفت‌وگو یا تغییر روش را جدی بگیری. شدت عشق به تنهایی برای نتیجه کافی نیست؛ پاسخ و جهت مشترک نیز لازم‌اند.
آیا غزل ۴۴۳ برای وصال مثبت است؟
غزل عشق و کشش بسیار شدیدی دارد، اما وصال قطعی و نزدیک را نشان نمی‌دهد. بیت پایانی حتی نشان می‌دهد عاشق می‌خواهد محبوب را به مرکز دایره خود بیاورد، ولی محبوب با خنده پاسخ می‌دهد. این می‌تواند نماد تفاوت در میزان جدیت یا آمادگی دو طرف باشد. اگر در واقعیت نشانه‌های متقابل وجود دارد، می‌توان امیدوار بود؛ اگر نه، بهتر است فقط بر شدت احساس خودت تکیه نکنی.
بیت «چو تیره‌رأی شوی کی گشایدت کاری؟» چه پیامی برای فال دارد؟
این بیت می‌گوید ذهن آشفته و گرفتار نمی‌تواند بهترین راه‌حل را ببیند. اگر از شدت عشق، خشم، نگرانی یا خستگی مدام همان مسئله را مرور می‌کنی، کمی فاصله بگیر و بعد تصمیم بگیر. در عشق، گفت‌وگوی روشن بهتر از تحلیل بی‌پایان است. در کار، داده و برنامه را جای اضطراب بگذار. در امور مالی، تا وقتی ذهن آرام نشده تصمیم بزرگ نگیر. وضوح ذهن یکی از مهم‌ترین کلیدهای گشایش این غزل است.
بیت «سرم برفت و زمانی به سر نرفت این کار» برای نیت چه معنایی دارد؟
این بیت هشدار می‌دهد که موضوع بیش از حد طولانی شده و صاحب فال را فرسوده کرده است. ممکن است رابطه، پروژه یا انتظاری آن‌قدر ادامه یافته باشد که انرژی زیادی گرفته ولی هنوز نتیجه روشنی نداده است. حافظ توصیه مستقیم نمی‌کند فوراً رها کنی، اما نشان می‌دهد ادامه بی‌حد همین وضعیت مناسب نیست. بهتر است معیار، زمان و تصمیم روشن برای ادامه یا تغییر مسیر تعیین شود.
نتیجه کلی فال غزل ۴۴۳ چیست؟
نتیجه کلی فال این است که عشق، جاذبه یا انگیزه بسیار قوی است، اما شرایط فعلی به دلیل ابهام، طولانی شدن و تفاوت نگاه نیازمند بازنگری است. از فداکاری بی‌حد پرهیز کن، ذهنت را روشن نگه دار و ببین طرف مقابل یا شرایط چه میزان پاسخ واقعی داده‌اند. اگر امکان هماهنگ شدن و گفت‌وگو وجود دارد، گشایش ممکن است. اگر نه، تعیین تکلیف بهتر از ماندن طولانی در همان دایره است. مهم‌ترین توصیه حافظ در این غزل، حرکت از شیفتگی و فرسودگی به سمت وضوح و تصمیم است.
بیشتر درباره پیام این غزل
درس زندگی از این غزل
درس این غزل، جدا کردن امید از پیشگویی است.
در بیت 1، «چو سرو اگر بخرامی دمی به گلزاری / خورد ز غیرت روی تو هر گلی خاری» آمده است. خرامیدن سرووار محبوب در گلزار، گل‌ها را از رشک به خار گرفتار می‌کند؛ مقایسه دائمی با دیگران آرامش را می‌گیرد. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 2، «ز کفر زلف تو، هر حلقه‌ای و آشوبی / ز سحر چشم تو، هر گوشه‌ای و بیماری» آمده است. زلف آشوب‌انگیز و چشم افسونگر، تصویری از جاذبه‌ای است که عقل را پریشان می‌کند؛ کشش را با شناخت اشتباه نگیر. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 3، «مرو چو بخت من ای چشم مست یار به خواب / که در پی است ز هر سویت آه بیداری» آمده است. شاعر از چشم یار می‌خواهد مانند بخت او به خواب نرود؛ خواسته اصلی دیده‌شدن و پایان بی‌اعتنایی است. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 4، «نثار خاک رهت نقد جان من هر چند / که نیست نقد روان را بر تو مقداری» آمده است. جان شاعر پیشکش راه محبوب می‌شود اما در چشم یار قدر ندارد؛ فداکاری بدون قدردانی می‌تواند فرسوده‌کننده باشد. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 5، «دلا! همیشه مزن لاف زلف دلبندان / چو تیره‌رأی شوی کی گشایدت کاری؟» آمده است. حافظ به دل هشدار می‌دهد که لاف دلبری با تیره‌رأیی گرهی نمی‌گشاید؛ روشن‌اندیشی مقدم بر ادعای عشق است. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 6، «سرم برفت و زمانی به سر نرفت این کار / دلم گرفت و نبودت غم گرفتاری» آمده است. عمر می‌گذرد و کار به انجام نمی‌رسد؛ شکایت از بی‌خبری یار، خستگی از انتظار بی‌پایان را نشان می‌دهد. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 7، «چو نقطه گفتمش «اندر میان دایره آی» / به خنده گفت که «ای حافظ! این چه پرگاری»» آمده است. پاسخ خندان یار به تصویر نقطه و دایره، فاصله خواسته عاشق و نگاه آزاد محبوب را آشکار می‌کند؛ تحمیل چارچوب نتیجه نمی‌دهد. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
پیام کامل حافظ
پیام این غزل: شیفتگی به زیبایی محبوب، بی‌اعتنایی او، و ضرورت پرهیز از تیره‌رأیی و انتظار فرساینده. از لاف عشق، فداکاری بی‌حد و تلاش برای کنترل انتخاب دیگری بپرهیز؛ تصمیم را از سر دلخوری نگیر
در بیت 1، «چو سرو اگر بخرامی دمی به گلزاری / خورد ز غیرت روی تو هر گلی خاری» آمده است. خرامیدن سرووار محبوب در گلزار، گل‌ها را از رشک به خار گرفتار می‌کند؛ مقایسه دائمی با دیگران آرامش را می‌گیرد. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 2، «ز کفر زلف تو، هر حلقه‌ای و آشوبی / ز سحر چشم تو، هر گوشه‌ای و بیماری» آمده است. زلف آشوب‌انگیز و چشم افسونگر، تصویری از جاذبه‌ای است که عقل را پریشان می‌کند؛ کشش را با شناخت اشتباه نگیر. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 3، «مرو چو بخت من ای چشم مست یار به خواب / که در پی است ز هر سویت آه بیداری» آمده است. شاعر از چشم یار می‌خواهد مانند بخت او به خواب نرود؛ خواسته اصلی دیده‌شدن و پایان بی‌اعتنایی است. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 4، «نثار خاک رهت نقد جان من هر چند / که نیست نقد روان را بر تو مقداری» آمده است. جان شاعر پیشکش راه محبوب می‌شود اما در چشم یار قدر ندارد؛ فداکاری بدون قدردانی می‌تواند فرسوده‌کننده باشد. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 5، «دلا! همیشه مزن لاف زلف دلبندان / چو تیره‌رأی شوی کی گشایدت کاری؟» آمده است. حافظ به دل هشدار می‌دهد که لاف دلبری با تیره‌رأیی گرهی نمی‌گشاید؛ روشن‌اندیشی مقدم بر ادعای عشق است. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 6، «سرم برفت و زمانی به سر نرفت این کار / دلم گرفت و نبودت غم گرفتاری» آمده است. عمر می‌گذرد و کار به انجام نمی‌رسد؛ شکایت از بی‌خبری یار، خستگی از انتظار بی‌پایان را نشان می‌دهد. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
در بیت 7، «چو نقطه گفتمش «اندر میان دایره آی» / به خنده گفت که «ای حافظ! این چه پرگاری»» آمده است. پاسخ خندان یار به تصویر نقطه و دایره، فاصله خواسته عاشق و نگاه آزاد محبوب را آشکار می‌کند؛ تحمیل چارچوب نتیجه نمی‌دهد. این تصویر را باید با موقعیت و رفتار واقعی افراد سنجید؛ زبان فال راهی برای تأمل است و خبر قطعی از آینده نیست.
تعبیر فال حافظ برداشتی ادبی و الهام‌بخش از غزل است؛ برای تصمیم‌های مهم، شرایط واقعی زندگی را نیز در نظر بگیرید.